اعتبارات پژوهشي در حوزه علوم انساني

 

دكتر محمد قاسمي

عضو هيأت علمي مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی

 

همه ساله در قالب بودجه‌ی کل کشور اعتباراتي تحت عنوان پژوهش، تحقيقات و غيره پيش‌بيني مي‌شود. بخشي از اين اعتبارات ذيل دانشگاه‌ها و مراکز تحقيقاتي؛ بخش ديگري ذيل ساير دستگاه‌هاي اجرايي کشور و بخشي نيز ذيل رديف‌هاي متفرقه قرار دارند. اين مقاله ضمن بررسي روند اين اعتبارات در سنوات اخير و آسيب‌شناسي آن از حيث مسايل مربوط به طبقه‌بندي، تخصيص، هزينه‌كرد و...، مي‌كوشد با تخمين سهم اعتبارات مربوط به مطالعات حوزه‌ی علوم‌انساني، حدود تقاضاي دولت در بازار پژوهش در اين حوزه را مشخص كند.

طبق اين بررسي پراکندگي اعتبارات پژوهشي در بين دستگاه‌هاي مختلف اجرايي؛ مشخص نبودن ميزان عملکرد اين اعتبارات؛ فقدان تعريف‌هاي مشخص و قطعي از هر فصل و محتواي عملياتي برنامه‌هاي مربوط به آن و... عمده‌ترين موانع بررسي کارايي اين‌گونه اعتبارات و مانعي براي تعيين دقيق محدوده‌ي تقاضاي اين‌گونه مطالعات از طرف دولت است.